Termodinamik | Nisan-2022 | Sayı: 356

Makale 80 TERMODİNAMİK • MART 2022 I. Aşama mevsimsel hazırlık II. Aşama ısı alarmı III. Aşama Isı acil durum Bu üç aşamanın her birinde devletin yapması gereken eylemlerle ve yerel kurumlarca yapılacaklarla ilgili kontrol listesi yer alır. Bu üç aşamada atılacak adımlar şu şekildedir: • Devlet ile yerel kurumlar arasında koordinasyon (Tüm aşamalar) • Bilgi paylaşımı (Tüm aşamalar) • Isı dalgalarından korunmak amacıyla kapalı iklimlendirilmiş alanların hazır bulundurulması (II. aşamada) • İklimlendirilmiş alanların etkinleştirilmesi (II. ve III. Aşamada) • Risk altındaki kişilerle iletişime geçilmesi (II. ve III. Aşamada) • Risk altındaki kişilerin iklimlendirilmiş alanlara taşınması (II. ve III.Aşamada) • Valiliğin olağan üstü hal ilan etmesi (III. Aşama)[9]. Isı dalgası esnasında uygulanması gereken bu adımlar eylem planında alt başlıklarla detaylandırılmıştır. Bu eylem planına göre ısı dalgasından en çok etkilenecek, risk altında bulunan ve ilk olarak müdahale edilmesi gereken popülasyon şu şekilde sınıflandırılmıştır: • Evsizler • Beş yaşın altındaki bebekler ve küçük çocuklar • Hamile kadınlar • Yaşlı yetişkinler (65 yaş ve üstü) • Obezitesi olan kişiler • Yatağa maruz kalmış kişiler • Akıl hastalığı / engeli olanlar • Bilişsel bozuklukları olan kişiler • Tıbbi rahatsızlıkları olan kişiler (örneğin, kalp hastalığı, diyabet, yüksek tansiyon, insülin) • Hayat kurtaran ilaçlar gerektiren kişiler (örn.Yüksek tansiyon,depresyon,uykusuzluk için) • Tıbbi ekipman kullanan kişiler (örn. Vantilatörler, oksijen, G tüpleri) • Uyuşturucu veya alkol bağımlılığı olan kişiler • Hareketlilik araçlarını kullanan kişiler (örneğin, tekerlekli sandalyeler, yürüteçler, bastonlar) • Duyu bozuklukları olan kişiler (kör / görme engelli veya sağır / işitme zorluğu) • Extreme (Aşırı) çalışma koşulları altında olan kişiler • Fakir insanlar • Sosyal olarak tecrit edilmiş kişiler • Çok fazla bilgiye ulaşamayacak, İngilizce konuşamayan kişiler[9]. Aynı zamanda bu eylem palanında sokak hayvanlarının korunması için de önlemler alınmıştır. 2.3. Türkiye’de Durum Ülkemizde iklim değişikliği ile ilgili politikalarının başlangıcı sekizinci beş yıllık kalkınma planında oluşturulmuştur. Bu kalkınma planında İklim değişikliği özel ihtisas komisyonu raporu yayınlanmıştır. Dokuzuncu beş yıllık kalkınma planının yayınlanmasından sonra da Ulusal iklim değişikliği eylemplanı hazırlanmıştır. İklim değişikliği ile ilgili yapılan çalışmalarda koordinasyon sağlamak amacıyla 2001 yılında İklim Değişikliği Koordinasyon Kurulu kurulmuştur. 2013 yılında İklim Değişikliği Koordinasyon Kurulu’na hava yönetimi de eklenerek kurulun adı İklim Değişikliği ve Hava Yönetimi Koordinasyon Kurulu olmuştur. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın bünyesinde bu kurulun yaptığı çalışmalar sonucunda 2010-2020 yılları arasını kapsayan Ulusal İklim Değişikliği Stratejisi hazırlanmıştır.2011 yılında Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından Ulusal İklimDeğişikliği EylemPlanı hazırlandıktan sonra, aynı tarihte Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Türkiye’nin İklim Değişikliği ve Uyum Stratejisi Planı yayınlanmıştır. 2015 yılında ise Sağlık Bakanlığı İklim Değişikliğinin Sağlık Üzerine Olumsuz Etkilerinin Azaltılması Ulusal Programı ve Eylem Planını yayınlamıştır[10]. İklim değişikliği uyum stratejisi ve Eylem planı genel olarak beş başlıktan oluşmaktadır; • Su kaynaklarının yönetimi • Tarım ve gıda güvencesi • Ekosistem, biyolojik çeşitlilik ve orman, • Doğal afet risk yönetimi • İnsan sağlığıdır. Yukarıda verilen her ana başlık altında da hedefler belirlenmiştir. Ulusal bazda ülkemizde bu çalışmalar yapılırken yerel bazda da birçok belediye kendi iklim değişikliği eylem planlarını hazırmış veya hazırlamaktadırlar. Bursa, İstanbul, Denizli, Hatay, Kahramanmaraş, Kocaeli, Muğla ve İstanbul Kadıköy belediyeleri kendi iklim değişikliği eylem planlarını hazırlamışlardır. Karadeniz Bölgesi’nde bulunan altı ilin; Samsun, Giresun, Ordu, Trabzon, Rize ve Artvin’de ortak olarak iklimdeğişikliği eylemplanı hazırlanmıştır. Eylem planı hazırlayan yerel yönetimlerden Bursa Büyükşehir Belediyesi’nin planı incelendiğinde beş başlık altında toplandığı görülmektedir[10]: • Halk sağlığı • Yeşil alanlar ve koridorlar • Kentsel ısı adası etkisi • Kent içi sular ve dereler • İdari örgütlenme ve planlama[10] Her alt başlık altında amaçlar ve amaçlara yönelik eylem adımları belirlenmiştir. Örneğin kentsel Isı Adalarının Etkisini (IAE) azaltmak için amaç ve eylemler şu şekilde belirlenmiştir: • Riskli bölgelerin belirlenmesi ve IAE etkisini azaltıcı tedbirlerin alınması • Öncelikle IAE’nin konumlanması ile ilgili bilimsel ölçüm çalışmalarının yapılması, hassas bölgelerin ortaya konulması. • Kısadan uzun vadeye halk sağlığı etkilerinin, ulusal/ uluslararası bilimsel tespitlerden de yararlanılarak ortaya konulması, modelleme çalışmalarının yapılması. • Riskli bölgelerde “yeşil-serin” alanların yaygınlaştırılması • Uzmanlarca Bursa’nın IAE açısından en riskli bölgesi olarak saptanan Heykel-Altıparmak-Fomara üçgeninde yayalaştırma uygulamalarıyla

RkJQdWJsaXNoZXIy OTEzMQ==